Laçın: Genişmiqyaslı Bərpa və İnkişafın Simvolu

Azərbaycanın müasir tarixində Laçının azad olunması mühüm dönüş nöqtəsi oldu. Otuz ilə yaxın davam edən işğal dövründə dağıdılmış şəhər və kəndlər, məhv edilmiş infrastruktur, viran qoyulmuş təbiət indi yeni bir həyatla canlanır. Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi altında həyata keçirilən “Böyük Qayıdış” proqramı çərçivəsində Laçın rayonu bu gün ölkəmizin ən sürətlə inkişaf edən bölgələrindən birinə çevrilməkdədir.
Azadlıqdan dərhal sonra Laçında əsas diqqət şəhərsalma və infrastrukturun qurulmasına yönəldildi. Yeni yaşayış massivləri inşa olunur, müasir tələblərə cavab verən çoxmərtəbəli binalar, fərdi evlər, məktəblər, uşaq bağçaları, səhiyyə müəssisələri tikilir. Laçın şəhərinin Baş planı artıq reallığa çevrilir. Burada ekoloji təmiz, yaşıllıqla zəngin, müasir memarlıq üslubunda salınan yeni məhəllələr sakinlərin rahat yaşayışı üçün nəzərdə tutulub.
Nəqliyyat infrastrukturu xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Laçın şəhərinə, eləcə də rayonun kəndlərinə gedən yollar tamamilə yenidən qurulur. Qarabağı və Şərqi Zəngəzuru Azərbaycanın digər bölgələri ilə birləşdirən yeni avtomobil magistralları çəkilir. Bu yollar həm iqtisadiyyatın inkişafına, həm də turizmin canlanmasına böyük töhfə verir.
Laçında bərpa və quruculuq işləri istehsal müəssisələrinin yaradılması ilə paralel şəkildə davam etdirilir. Bu işlərdən biri də Laçın rayonunun sənaye zonasında yaradılan mebel fabrikidir. Müəssisədə yataq və qonaq otaqları dəstlərinin, qapıların və digər mebel məhsullarının istehsalı nəzərdə tutulub. Fabrikin illik istehsal gücü 3 min kubmetrdir. Burada Avropa ölkələrinin, Türkiyə və Çinin istehsalı olan avadanlıqlardan, Türkiyə və Rusiyadan alınan xammaldan istifadə olunacaq. İstehsal sahələrində hazırda 54 nəfər çalışır ki, onların da 42-si Laçın sakinidir. İş həcminə görə gələcəkdə işçilərin sayının artırılması nəzərdə tutulur. Prefabrik modul evlərin istehsalı müəssisəsində isə ildə 200 ev hazırlanacaq. Bu evlərin daş evlərdən üstünlüyü ondan ibarətdir ki, onlar zəlzələyə davamlı və yüksək dayanıqlılıqla yanaşı, ekoloji cəhətdən təmizdir. Həmçinin uzunömürlü və yanğına davamlı olan bu evlərin digər bir üstünlüyü isə qiymətinin daha sərfəli olmasıdır. Bu müəssisədə də 100 nəfər daimi işlə təmin olunub. Xırdabuynuzlu heyvanların saxlanılması məntəqəsinin illik istehsal gücü 17 min baş heyvan kəsiminə imkan verir. Bu müəssisədə 30 nəfər işlə təmin olunacaq.
Bu cür layihələrin icrası Laçının iqtisadi potensialını artırmaqla yanaşı, bölgənin beynəlxalq status və əhəmiyyətini də yüksəldir. Çünki burada yaradılan istehsal müəssisələri təkcə daxili bazarın tələblərini ödəmək deyil, həm də ixrac imkanlarını genişləndirmək baxımından böyük rol oynayacaq. Digər tərəfdən, yeni iş yerlərinin açılması Laçına qayıdan sakinlərin məşğulluğunu təmin edir, onların sosial rifahını yüksəldir.
Laçın təbiətinin qorunması və bərpası xüsusi diqqət mərkəzindədir. Burada meşələrin bərpası, çayların və dağ bulaqlarının ekoloji vəziyyətinin yaxşılaşdırılması üçün tədbirlər görülür. Alternativ enerji layihələri, xüsusilə günəş və külək enerjisi potensialının reallaşdırılması bölgəni “yaşıl enerji zonası”na çevirəcək. Bu da həm ekoloji tarazlığı qoruyacaq, həm də Azərbaycanın enerji ixrac imkanlarını genişləndirəcək.
Laçında görülən bütün bu işlər yalnız rayonun sosial-iqtisadi inkişafına xidmət etmir. Bu layihələr həm də Azərbaycanın beynəlxalq nüfuzunu gücləndirir. Laçın strateji mövqeyinə görə Şərqi Zəngəzurun iqtisadi qapısıdır. Buradan keçən beynəlxalq yol xətləri, yaradılan sənaye və kənd təsərrüfatı müəssisələri regionun tranzit-logistika imkanlarını artırır, xarici sərmayədarlar üçün yeni fürsətlər yaradır.
Bir sözlə, bu gün Laçın dirçəliş və inkişaf mərhələsindədir. Burada həyata keçirilən layihələr bir tərəfdən yerli əhalinin rifahını yüksəldir, digər tərəfdən Azərbaycanın iqtisadi gücünü, beynəlxalq statusunu artırır. Laçın artıq təkcə işğaldan azad edilmiş bir diyar deyil, həm də müasir iqtisadi, sosial və ekoloji layihələrin tətbiq olunduğu yeni inkişaf mərkəzidir.

Aysel Hüseynova, 
YAP Salyan rayon təşkilatının gənc fəalı