İqtisadi tərəfdaşlıq yeni imkanlar yaradır

Müasir dünyada iqtisadi əlaqələrin genişləndirilməsi, qarşılıqlı investisiyaların təşviqi və yeni bazarlara çıxış imkanlarının əldə olunması dövlətlərin uzunmüddətli inkişaf strategiyasında mühüm yer tutur. Qlobal iqtisadi münasibətlərin dəyişdiyi bir şəraitdə ölkələr öz istehsal və ixrac imkanlarını artırmaqla yanaşı, xarici bazarlarda mövqelərini möhkəmləndirməyə, iqtisadi tərəfdaşlarının coğrafiyasını genişləndirməyə çalışırlar. Bu baxımdan, Azərbaycanın həyata keçirdiyi iqtisadi siyasət yalnız ölkə daxilində inkişafın təmin edilməsinə deyil, həm də milli iqtisadiyyatın beynəlxalq iqtisadi sistemdə mövqeyinin gücləndirilməsinə xidmət edir.
Son illərdə Azərbaycan iqtisadiyyatının müxtəlif sahələrində əldə olunan nəticələr, enerji və nəqliyyat infrastrukturunun inkişafı, eləcə də ölkəmizin beynəlxalq iqtisadi əlaqələrinin genişlənməsi xarici investisiya imkanlarını artırıb. Azərbaycan artıq yalnız xarici sərmayələrin cəlb olunduğu ölkə kimi deyil, eyni zamanda, digər dövlətlərin iqtisadiyyatına investisiya yatıran, müxtəlif layihələrin həyata keçirilməsində iştirak edən tərəfdaş kimi də çıxış edir. Azərbaycanın xarici ölkələrə sərmayə qoyuluşunun ildən-ilə genişlənməsi ölkəmizin maliyyə imkanlarının artmasının, iqtisadi əlaqələrinin şaxələndirilməsinin və beynəlxalq əməkdaşlığa daha fəal töhfə verməsinin göstəricisidir.
Bu yanaşma Azərbaycanın müxtəlif regionlarda iqtisadi tərəfdaşlıqlar qurmasına, yeni investisiya istiqamətləri müəyyənləşdirməsinə və qarşılıqlı faydaya əsaslanan layihələrdə iştirakına şərait yaradır. Xarici ölkələrə yönəldilən sərmayələr təkcə iqtisadi gəlir əldə etmək məqsədi daşımır, həm də uzunmüddətli tərəfdaşlıq münasibətlərinin möhkəmləndirilməsinə, yeni bazarlarda mövqelərin gücləndirilməsinə və Azərbaycanın beynəlxalq iqtisadi nüfuzunun artırılmasına xidmət edir. Laos Xalq Demokratik Respublikası ilə münasibətlərin inkişafı da bu baxımdan diqqətəlayiqdir.
Oktyabrın 13-də Laos Prezidenti Thonqlun Sisulitin Azərbaycana rəsmi səfəri zamanı Prezident İlham Əliyevin mətbuata verdiyi bəyanatda iki ölkə arasında iqtisadi əlaqələrin mövcud vəziyyəti və gələcək inkişaf perspektivləri geniş yer tutub. Dövlət başçısı siyasi münasibətlərin yaxşı səviyyədə olduğunu qeyd etməklə yanaşı, iqtisadi əməkdaşlığın da bu səviyyəyə uyğun inkişaf etdirilməsinin vacibliyini diqqətə çatdırıb. Bəyanatda səsləndirilən fikirlər göstərir ki, Azərbaycan-Laos münasibətlərində əsas məqsədlərdən biri mövcud siyasi etimadı konkret iqtisadi layihələr və qarşılıqlı sərmayələr vasitəsilə daha da möhkəmləndirməkdir.
İki ölkə arasında ticarət dövriyyəsinin hazırkı səviyyəsi iqtisadi potensialın tam reallaşdırılmadığını göstərir. Bu səbəbdən qarşılıqlı ticarətin genişləndirilməsi, sahibkarlar arasında birbaşa əlaqələrin yaradılması və yeni əməkdaşlıq sahələrinin müəyyənləşdirilməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Prezident İlham Əliyevin bəyanatında Azərbaycan-Laos Biznes Forumunun keçirilməsi məsələsinə toxunulması da bu istiqamətdə atılacaq addımların praktiki əhəmiyyətini ortaya qoyur. Biznes forumları dövlətlər arasında iqtisadi dialoqun konkret nəticələrə çevrilməsi üçün mühüm imkanlar yaradır. Belə platformalarda şirkətlər öz məhsul və xidmətlərini təqdim edir, investisiya təkliflərini müzakirə edir və uzunmüddətli əməkdaşlıq üçün tərəfdaşlar müəyyənləşdirirlər.
Azərbaycanın xarici ölkələrdə investisiya fəaliyyətinin genişlənməsi bu əməkdaşlığın perspektivlərini qiymətləndirərkən xüsusi diqqət tələb edir. Ölkəmiz enerji sektorunda əldə etdiyi təcrübə və maliyyə imkanlarından istifadə etməklə müxtəlif dövlətlərdə iqtisadi layihələrin həyata keçirilməsində iştirak edir. Bununla yanaşı, investisiya fəaliyyətinin qeyri-neft sahələrinə, nəqliyyata, sənayeyə və digər perspektivli istiqamətlərə yönəldilməsi iqtisadi əlaqələrin daha şaxəli xarakter almasına imkan verir. Xarici ölkələrə yatırılan sərmayələr Azərbaycan şirkətlərinin beynəlxalq bazarlarda fəaliyyətini genişləndirir, yeni işgüzar əlaqələr yaradır və ölkəmizin iqtisadi imkanlarının daha geniş coğrafiyada tanınmasına töhfə verir.
Bu baxımdan, Laosla iqtisadi əməkdaşlıq yalnız mövcud ticarət əlaqələrinin artırılması ilə məhdudlaşmamalı, qarşılıqlı investisiya imkanlarının araşdırılmasını da əhatə etməlidir. Laosun iqtisadi potensialı, təbii ehtiyatları, kənd təsərrüfatı və sənaye sahələri Azərbaycan şirkətləri üçün yeni əməkdaşlıq istiqamətləri yarada bilər. Eyni zamanda, Laos tərəfinin Azərbaycan bazarına və ölkəmizin regionda yaratdığı nəqliyyat-logistika imkanlarına marağı qarşılıqlı iqtisadi əlaqələrin inkişafına müsbət təsir göstərə bilər. Konkret layihələrin müəyyənləşdirilməsi, onların iqtisadi səmərəliliyinin qiymətləndirilməsi və sahibkarların təşəbbüslərinin dəstəklənməsi bu imkanlardan istifadənin əsas şərtləridir.
İnvestisiya əməkdaşlığının inkişafında dövlətlərarası razılaşmaların rolu da mühümdür. Dövlət başçıları səviyyəsində əldə olunan razılıqlar sahibkarlar üçün daha aydın əməkdaşlıq çərçivəsi yaradır, iqtisadi təşəbbüslərə siyasi dəstək verir və tərəflərin uzunmüddətli planlarını əlaqələndirməsinə kömək edir. Bununla yanaşı, investisiya layihələrinin uğuru üçün hüquqi təminatların, biznes mühitinin, maliyyələşmə mexanizmlərinin və qarşılıqlı maraqların düzgün qiymətləndirilməsi vacibdir. Bu amillər nəzərə alındıqda, siyasi münasibətlərdə mövcud olan müsbət dinamika iqtisadi sahədə də davamlı nəticələr verə bilər.
Azərbaycanın iqtisadi tərəfdaşlıq siyasətində nəqliyyat və logistika imkanları da mühüm yer tutur. Ölkəmizin Şərqlə Qərb, Şimalla Cənub arasında mühüm bağlantı rolunu gücləndirməsi beynəlxalq ticarət əlaqələrinin genişlənməsinə xidmət edir. Prezident İlham Əliyevin Laosla bağlı bəyanatında nəqliyyat marşrutları və yükdaşımaların artırılması perspektivlərinə toxunması bu sahənin ikitərəfli əməkdaşlıq üçün əhəmiyyətini göstərir. Laosun regional nəqliyyat bağlantılarının inkişafı ilə Azərbaycanın Transxəzər marşrutu üzrə imkanları arasında əlaqələrin qurulması gələcəkdə malların daşınması, ticarət əlaqələrinin asanlaşdırılması və yeni iqtisadi tərəfdaşlıqların formalaşması üçün əlavə imkanlar yarada bilər.
Azərbaycanın xarici iqtisadi siyasətinin mühüm xüsusiyyətlərindən biri də əməkdaşlığın coğrafiyasını genişləndirməklə yanaşı, onun məzmununu zənginləşdirməkdir. Müxtəlif regionlarla əlaqələrin qurulması ölkəmizin iqtisadi riskləri daha səmərəli idarə etməsinə, yeni bazarlarda iştirakını artırmasına və milli iqtisadiyyatın beynəlxalq proseslərə inteqrasiyasını gücləndirməsinə imkan verir. Bu mənada, Laosla münasibətlərin inkişafı Azərbaycanın Cənub-Şərqi Asiya istiqamətində əlaqələrinin genişləndirilməsi baxımından da əhəmiyyətlidir.
Prezident İlham Əliyevin bəyanatında ifadə olunan yanaşma göstərir ki, Azərbaycan iqtisadi əməkdaşlıq məsələlərinə yalnız cari ticarət göstəriciləri çərçivəsində baxmır. Əsas diqqət uzunmüddətli perspektivə, qarşılıqlı investisiyaların təşviqinə, yeni layihələrin hazırlanmasına və əldə olunan razılaşmaların həyata keçirilməsinə yönəlib. Azərbaycanın xarici ölkələrə sərmayə qoyuluşunu genişləndirməsi də məhz bu strategiyanın mühüm istiqamətlərindən biridir. Bu fəaliyyət ölkəmizin iqtisadi potensialının beynəlxalq miqyasda reallaşdırılmasına, Azərbaycan şirkətlərinin imkanlarının artırılmasına və qarşılıqlı faydaya əsaslanan tərəfdaşlıqların qurulmasına şərait yaradır.
Beləliklə, Azərbaycanla Laos arasında iqtisadi əlaqələrin inkişafı üçün mövcud imkanlar daha geniş əməkdaşlıq gündəliyinin formalaşdırılmasına əsas verir. Ticarət dövriyyəsinin artırılması, biznes dairələri arasında əlaqələrin möhkəmləndirilməsi, investisiya layihələrinin təşviqi və nəqliyyat-logistika imkanlarından səmərəli istifadə qarşıdakı dövrdə əsas fəaliyyət istiqamətləri ola bilər. Azərbaycanın həm xarici investisiyaları cəlb edən, həm də xarici ölkələrə sərmayə yatıran tərəfdaş kimi mövqeyinin güclənməsi bu prosesdə ölkəmizə əlavə imkanlar qazandırır. Əsas məsələ mövcud potensialın düzgün qiymətləndirilməsi və qarşılıqlı maraqlara uyğun təşəbbüslərin konkret iqtisadi nəticələrə çevrilməsidir.

Ülkər Həsənova,
YAP Salyan rayon təşkilatının fəalı