ERMƏNİSTAN PARLAMENTİ SƏDRİNİN YOLVERİLMƏZ MÖVQEYİ — ŞƏRH

Ermənistanın siyasi dairələrindən gələn son açıqlamalar bir daha göstərir ki, İrəvanda sülh gündəliyi ilə revanşist siyasi ritorika arasında ciddi ziddiyyət hələ də qalmaqdadır.

Ermənistan parlamentinin sədri Ruben Rubinyanın Azərbaycanın Qarabağda həyata keçirdiyi fəaliyyət və tarixi-mədəni irslə bağlı açıqlaması qəbuledilməzdir. Azərbaycanın öz suveren ərazisində həyata keçirdiyi tədbirlərə münasibət bildirmək, xüsusilə də onları siyasi mübahisə predmetinə çevirmək Ermənistanın daxili və xarici siyasət məsələsidir, Azərbaycanın daxili işlərinə müdaxilə xarakteri daşıyan yanaşmadır. Rubinyanın açıqlamasının Azərbaycanın mövqeyinə cavab olaraq səsləndirildiyi də Ermənistanın İctimai Radiosunun məlumatında təsdiqlənir.

Daha bir diqqətçəkən məqam isə sentyabrın 14-də Ermənistan parlamentində 2022-ci ilin sentyabr döyüşlərində həlak olmuş hərbçilərin xatirəsinin bir dəqiqəlik sükutla yad edilməsidir. Bu addım parlamentdə müxalifət deputatının təklifi ilə irəli sürülüb və Ruben Rubinyan tərəfindən qəbul edilib.

Təbii ki, hər bir dövlət öz hərbçilərinin xatirəsini yad edə bilər. Lakin Azərbaycan-Ermənistan münasibətlərinin sülh mərhələsinə keçdiyi bir vaxtda keçmiş hərbi qarşıdurmaların yalnız birtərəfli siyasi təqdimatla gündəmə gətirilməsi cəmiyyətlərdə qarşıdurma yaddaşını yenidən gücləndirə bilər.

Burada əsas məsələ bir dəqiqəlik sükutun özü deyil, həmin hadisələrin hansı siyasi kontekstdə təqdim edilməsidir.

Azərbaycan tərəfinin 2022-ci ilin sentyabr hadisələri ilə bağlı mövqeyi bundan ibarətdir ki, həmin döyüşlər Ermənistanın hərbi təxribatları fonunda baş verib və Azərbaycan Ordusu öz mövqelərinə qarşı hücumların qarşısını almaq üçün cavab tədbirləri görüb. Ermənistan tərəfi isə həmin hadisələri tamamilə fərqli təqdim edir. Bu səbəbdən tarixə və münaqişə hadisələrinə münasibətdə birtərəfli siyasi narrativlərin sülh prosesinə necə təsir etdiyi ayrıca məsələdir.

Əgər həqiqətən yeni bir səhifə açmaq istəyiriksə, keçmişin hadisələri gələcək nəsillərə düşmənçilik və revanş düşüncəsi ilə deyil, obyektiv tarixi yanaşma ilə çatdırılmalıdır.

Azərbaycan artıq öz suverenliyini və ərazi bütövlüyünü təmin edib. Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda bu gün əsas gündəm bərpa, quruculuq, reinteqrasiya və inkişafdır. Azərbaycanın beynəlxalq ictimaiyyət nümayəndələrini bu ərazilərə dəvət etməsi də məhz reallıqların yerində görülməsi baxımından əhəmiyyət daşıyır.

Bu reallıq Ermənistan siyasi elitasında narahatlıq yaratmamalıdır. Əksinə, regionda yeni münasibətlər qurmaq istəyən hər bir siyasi qüvvə bu reallığı qəbul etməli və gələcəyə baxmalıdır.

Sülh yalnız bəyanatlarla deyil, siyasi davranışla ölçülür.

Bir tərəfdən sülhdən danışıb, digər tərəfdən Azərbaycanın suveren ərazisində baş verən prosesləri siyasi mübahisə predmetinə çevirmək, keçmiş münaqişənin birtərəfli narrativlərini davamlı şəkildə gündəmdə saxlamaq sülh atmosferinin möhkəmlənməsinə xidmət etmir.

Azərbaycan xalqı öz tarixini, torpağını və dövlətçilik irsini müdafiə etmək əzmindədir. Heç bir siyasi bəyanat və heç bir parlament çıxışı Azərbaycanın suverenliyi ilə bağlı reallığı dəyişdirə bilməz.

İndi regionun ehtiyacı revanşizm deyil, məsuliyyətli siyasi düşüncədir. Tarixi təhrif etmək deyil, tarixdən nəticə çıxarmaqdır. Qarşıdurmanı dərinləşdirmək deyil, davamlı sülhün əsaslarını möhkəmləndirməkdir.

Azərbaycan öz yolunu seçib: suverenlik, ərazi bütövlüyü, quruculuq və sülh.

Bu yoldan geri dönüş yoxdur.

Xəyalə Məmmədova

Qərbi Azərbaycan İcması Qadınlar Şurasının üzvü