Sülhə kim əngəl olur: Ermənilər, yoxsa sülhməramlılar?

Bununla bağlı Cebhe.info-ya açıqlamasında politoloq Şəbnəm Həsənova bildirib ki, bir tərəfdən Rusiya rəsmi bəyanatlarında Cənubi Qafqazda sülhün və təhlükəsizliyin yaradılmasının vacibliyini bildirir, digər tərəfdən isə Rusiyanın Müdafiə Nazirliyinə tabe olan sülhməramlı kontingenti belə ciddi məsələlərdə yanlışlıqlara yol verir: 

“Buna görə də Rusiyanın vasitəçiliyi ciddi şübhə altına düşür. Necə olur ki, bölgəyə 2020-ci ildə yerləşən sülhməramlı kontingent təkcə 2021-ci ildə basdırılan bir yox, beş yox, 350 minanı görmür? Bu, qəti mümkün deyil. Deməli, bilərəkdən görməzdən gəlinir və hətta münbit şərait yaradılır. Onların dediyi “Mardakert”, "Martuni", "Madagiz" və "Getavan" kimi adlar tarix boyu mövcud olmayan, uydurma, xəstə təxəyyülün nəticəsi olan qondarma adlardır. Ağdərə, Xocavənd, Suqovuşan və Qozlukörpü olan tarixi Azərbaycan torpaqlarını hər kəs bu cür çağırmalı, yazmalı və əzbərlərinə həkk etməlidir. 

Hələ üstəlik o faktı da nəzərə almalıyıq ki, Azərbaycan tərəfi bu adları Rusiya sülhməramlı kontingentinin əvvəlki və hazırkı komandanlığına təqdim edib. Müharibə bitdikdən sonra Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin fərmanına əsasən ölkəmizdə iki yeni iqtisadi rayon- Qarabağ və Şərqi Zəngəzur yaradıldı. Bu rayonların formalaşdırılması və bərpası sadəcə insanlarımızın öz doğma yurd-yuvalarına dönməsini nəzərdə tutmur. 

Eyni zamanda, məhz buradan başlayaraq Azərbaycanda yeni və effektiv idarəçilik modelinin bütün ölkə ərazisi boyu tətbiqi nəzərdə tutulur. Odur ki, Dağlıq Qarabağ münaqişəsi tarixə qovuşduğu kimi Dağlıq Qarabağ adlı ərazi vahidi də mövcud deyil”. 

Politoloq hesab edir ki, sülhməramlı kontingent belə ciddi yanlışlıqlara yol verərsə, sülhdən yayınma halları daha da intensivləşəcək: 

“Təbii ki, ilk növbədə sülhməramlılar özləri ciddi qüsurlara yol verərsə, qanunsuz erməni silahlı birləşmələrinin də əl-qolu açılacaq və Azərbaycan tərəfini atəşə tutacaqlar. O zaman harda qaldı sülhün yaradılması məsələsini rəsmiyyətə sözdə tökən Rusiya tərəfinin məsuliyyəti? Üçtərəfli Bəyanatda imzası olan sadəcə Azərbaycan və Ermənistan deyil, həm də Rusiyadır. Düşünürəm ki, indiki məqamda Rusiya öz imzasını daha çox ciddi şübhə altına almalı deyil. 

Nəqliyyat və kommunikasiyaların açılması bölgədə stabilliyin təmin olunmasından kənar alına bilməz. Bu baxımdan da yolların açılmasında bu qədər maraqlı olan Rusiya bu məsələnin sülhün dayanıqlı hala gəlməsi ilə paralel addımlamalı olduğunu nəzərə almalı və atdığı hər addımı da buna uyğun formalaşdırmalıdır”. 

Şəbnəm Həsənova əlavə edib ki, bu cür hallardan sonra təbii olaraq Azərbaycan cəmiyyətində sülhməramlı kontingentin fəaliyyəti ilə bağlı ciddi narahatlıq və narazılıq var: 

“Cəmiyyətimizi Rusiyanın vasitəçiliyinə inandırmaq üçün bölgədən qanunsuz erməni silahlı birləşmələrinin çıxarılması ilə başlamaq olar. Yetər ki, Rusiya tərəfi bu məsələdə qətiyyət ortaya qoysun. Azərbaycan dövləti öhdəliklərinə, imzasına sadiqdir. Lakin belə davam edəcəyi təqdirdə sülhməramlı kontingentin vəzifə səlahiyyətlərinin bitməsinə altı ay qalmış bölgədən çıxarılması ritorikası və meyilləri haqlı olaraq Azərbaycan cəmiyyətində güclənəcək”.